Më 29 maj, kur një turmë serbe sulmoi trupat e NATO-s që ruanin një bashki në Zveçan në Kosovën veriore, alarmet ranë në kancelaritë e Evropës dhe në Washington.
Të paktën 80 persona u plagosën, duke përfshirë 30 paqeruajtës të NATO-s. Të nesërmen turma ishte zhdukur. Por fatkeqësia u shmang vetëm për pak: nëse trupat e NATO-s do të kishin vrarë ndonjë nga serbët, situata do të kthehej shpejt nga një përleshje e keqe në një moçal të ndyrë të Ballkanit në një incident që Rusia dhe aleatët e saj do ta kishin shfrytëzuar, duke akuzuar paqeruajtësit për vrasjen e civilëve të paarmatosur.
(Në fakt, personat përgjegjës për sulmin ishin të armatosur dhe pothuajse me siguri i përkisnin një grupi të organizuar.) Dhuna në Kosovë mund të përshkallëzohet shpejt.
Pse vendi është kaq i përçarë dhe çfarë nxiti trazirat e fundit?
Deri në shpërbërjen e dhunshme të Jugosllavisë në vitet 1990, Kosova ishte pjesë e vendit – jo si një republikë brenda federatës, por një krahinë e Serbisë. Sot, për këtë arsye, liderët e Serbisë argumentojnë se Kosova nuk ka të drejtë për pavarësinë që shpalli në vitin 2008. Por deri atëherë Serbia nuk mund të bënte asgjë për ta ndaluar atë. Sundimi i Serbisë mbi Kosovën përfundoi me forcë në vitin 1999, kur NATO ndërhyri për të ndalur luftimet midis forcave serbe të sigurisë dhe guerrilasve etnikë shqiptarë. Më pas u administrua nga OKB-ja.
Veriu, ku pothuajse e gjithë popullsia është pjesë e pakicës serbe, nuk e ka pranuar kurrë pavarësinë e Kosovës.
Veprimet e zotit Kurti kanë tërbuar mbështetësit perëndimorë të Kosovës.
Por Aleksandar Vuçiq, lideri i Serbisë, nuk është në gjendje të kapitalizojë situatën. Refuzimi i tij për t'iu bashkuar sanksioneve të Perëndimit ndaj Rusisë i ka humbur atij vullnetin e mirë dhe ai po përballet me demonstrata të mëdha antiqeveritare në vend.
Partia kryesore e serbëve të Kosovës është një degë e Partisë së tij Progresive Serbe, por shumë serbë të Kosovës e kanë humbur besimin në të. Në vend të kësaj, ata e shohin veten si viktima të lojërave politike të luajtura ndërmjet liderëve serbë dhe shqiptarë të Kosovës.
Shkruar nga The Economist,
përkthyer nga klankosova.tv.
●●●
KKSHKRIMI NGA
Klan Kosova
Editorial nga Klan Kosova — ndjek kolumne dhe zhvillimet e tjera kryesore të vendit.