Pse katër në pesë persona me sëmundje autoimune janë gra?

Gratë përbëjnë një shumicë të madhe të njerëzve me sëmundje autoimune. Shkencëtarët kanë zbuluar një shpjegim se pse më shumë femra vuajnë nga sëmundjet autoimune në krahasim me meshkujt. Sëmundjet autoimune, si lupusi dhe artriti reumatoid, janë gjendje ku sistemi imunitar i trupit sulmon qelizat normale. Rreth katër në çdo pesë pacientë me këto sëmundje janë femra. Sipas një studimi të ri të udhëhequr nga studiues në Universitetin e Stanfordit dhe të publikuar të enjten e kaluar në revistën Cell, mund të ketë të bëjë me dy kromozomet X të grave. Tek gjitarët, seksi biologjik përcaktohet nga kromozomet, ku femrat kanë dy kromozome X dhe meshkujt kanë një kromozom X dhe një Y. Sipas Institutit Kombëtar të Kërkimit të Gjenomit Njerëzor, kromozomet janë "struktura të ngjashme me fije" të bëra nga ADN. Ato përmbajnë informacion thelbësor. Megjithatë, me dy kromozome X, ekziston rreziku i mbiprodhimit të proteinave. Një molekulë e quajtur Xist luan një rol vendimtar duke inaktivizuar një nga kromozomet X në qelizat e grave, duke parandaluar këtë mbiprodhim. Megjithatë, studiuesit zbuluan se Xist gjithashtu prodhon kombinime molekulare të çuditshme që mund të shkaktojnë një përgjigje autoimune. Shkencëtarët shikuan se si do të funksiononte Xist te minjtë meshkuj të laboratorit, duke futur një gjen të modifikuar Xist që nuk do të heshtte kromozomin X të miut mashkull. Ata e testuan këtë në shtame minjsh që ishin të dy të ndjeshëm ndaj simptomave autoimune. Kur ata nxitën minjtë me një irritues të njohur për të prodhuar një gjendje të ngjashme me lupusin, minjtë e ndjeshëm zhvilluan autoimunitet në një shkallë të ngjashme me femrat. Studimi sugjeron se Xist përveç gjenetikës, luan një rol në shkaktimin e autoimunitetit. Studiuesit shpresojnë se ky studim mund të ndihmojë në zbulimin e ardhshëm të kushteve autoimune dhe të çojë në trajtime më të mira.