Agjërimi, ose abstenimi i vetëdijshëm nga ushqimi ose ulja ndjeshëm e marrjes së kalorive për një periudhë kohore, po bëhet gjithnjë e më popullore në mesin e njerëzve që kërkojnë të përmirësojnë shëndetin e tyre ose të humbasin peshë.
Një nga format më të njohura është dieta 5:2, e cila përfshin të ngrënit normalisht pesë ditë në javë dhe kufizimin e marrjes së kalorive në 500 deri në 600 kalori në dy ditët e tjera.
Mbështetësit e agjërimit përmendin përfitime të shumta, më i njohuri prej të cilave është humbja e peshës. Sipas Johns Hopkins Medicine, agjërimi gjithashtu mund të ndihmojë në kontrollin e niveleve të sheqerit në gjak, përmirësimin e shëndetit të zemrës dhe përmirësimin e qëndrueshmërisë fizike. Megjithatë, ekspertët vërejnë se nevojiten më shumë kërkime njerëzore për të konfirmuar shkencërisht të gjitha këto përfitime, shkruan Index.hr, transmeton Klankosova.tv.
Çfarë ndodh në trup gjatë 48 orëve të para?
Dr. Alan Goldhamer, një i ftuar në podkastin popullor të Steven Bartlett, shpjegoi saktësisht se çfarë ndodh në trup gjatë fazave të hershme të agjërimit. Një ndryshim kyç ndodh brenda 24 deri në 48 orëve kur trupi ndalon së përdoruri glukozën si burimin kryesor të energjisë dhe fillon të prodhojë ketone duke zbërthyer yndyrën.
Sipas tij, truri, mëlçia dhe muskujt kalojnë gradualisht nga përdorimi i glukozës në përdorimin e ketoneve, dhe ky tranzicion varet nga sasia e glikogjenit të ruajtur në trup. Brenda 16 deri në 48 orësh, trupi kalon në djegien e yndyrës, të cilën shumë e njohin si fillimin e një faze efektive të humbjes së peshës.
Agjërimi dhe Shëndeti i Trurit
Një përbërës i rëndësishëm i formuar gjatë agjërimit është beta-hidroksibutirati (BHB), një burim energjie që trupi prodhon kur mbarojnë karbohidratet. Përveç nxitjes së djegies së yndyrës, BHB shoqërohet gjithashtu me shëndet më të mirë të trurit.
Goldhamer shpjegon se BHB stimulon prodhimin e BDNF, një neurokimikat që mbron qelizat nervore nga dëmtimi. BDNF, ose faktori neurotrofik i derivuar nga truri, luan një rol të rëndësishëm në mbrojtjen e trurit nga stresi oksidativ që shoqërohet me zhvillimin e sëmundjeve të tilla si Alzheimeri dhe Parkinson.
Shkencëtarët kanë studiuar në detaje se si reagon trupi gjatë agjërimit:
Në katër orët e para, trupi përfundon tretjen e vaktit të fundit.
Pas tetë orësh, nivelet e sheqerit në gjak fillojnë të bien dhe trupi përdor glikogjenin nga mëlçia dhe muskujt për energji.
Pas 12 orësh, rezervat e glukozës përdoren dhe mëlçia fillon të zbërthejë yndyrën dhe të prodhojë ketone.
Pas 16 orësh, aktivizohet procesi i autofagjisë, një mekanizëm natyror me anë të të cilit trupi riciklon qelizat e dëmtuara, duke nxitur kështu rigjenerimin e trupit.
Konsultohuni me një mjek para se të filloni
Edhe pse agjërimi ka rezultuar i dobishëm në shumë raste, ai nuk është i përshtatshëm për të gjithë. Njerëzit me sëmundje kronike, veçanërisht gratë shtatzëna dhe ato që ushqejnë me gji, duhet të konsultohen me mjekun e tyre para se të fillojnë këtë praktikë. Ashtu si me çdo ndryshim të madh në dietë, është e rëndësishme të monitoroni reagimet e trupit tuaj dhe të futni gradualisht zakone të reja.
●●●
LESHKRIMI NGA
Lendita Elshani
Editorial nga Klan Kosova — ndjek shëndet dhe zhvillimet e tjera kryesore të vendit.