Politika mizore e migrimit të Sunak dhe Braverman është një manovër për të fituar mbi fituesit – po pastaj këto truqe janë të gjitha që u mbesin për të ofruar.
Projektligji i qeverisë për të ndaluar barkat nuk do t’i ndalojë barkat. Mirëpo, puna e saj veçse është kryer. Ky mision u realizua të hënën mbrëma kur deputetët opozitarë votuan kundër ligjit të propozuar në leximin e dytë në Dhomën e Përfaqësuesve. Ka më shumë pengesa legjislative për të pastruar, megjithatë Suella Braverman ishte ngazëllyer. Partia e Keir Starmer, tha sekretari i brendshëm, kishte dëshmuar se dëshironte "kufij të hapur dhe migrim të pakufizuar".
Ky nuk është një shtrembërim i politikës së laburistëve. Është një gënjeshtër e animuar nga një fantazi e partisë që Braverman dhe kolegët e saj duan të luftojnë në zgjedhjet e ardhshme. Për sa kohë që ka një argument mbi projektligjin, konservatorët do të paraqiten si mbrojtja e fundit kundër një armade emigrantësh dhe bashkëpunëtorëve të saj. Kolumnistët e pestë u emëruan në debatin e së hënës nga Scott Benton, deputet për Blackpool South: "avokatët e majtë dhe të famshëm që bëjnë mirë".
Cila prej tyre është Theresa May? Ajo është e famshme, por jo në fushën e devotshmërisë liberale rreth migrimit. E megjithatë, edhe May, autore e politikës së "mjedisit armiqësor" të zyrës së brendshme, mendon se Braverman ka shkuar shumë larg. May ushtrohet mbi klauzolat në projektligj që minojnë Aktin e Skllavërisë Moderne të vitit 2015, i cili ishte pjesa e dhimbshme e trashëgimisë së saj.
Ligji i ri do të mohojë mbrojtjen kundër skllavërisë për këdo që hyn në vend ilegalisht, që është rruga normale për ata që kontrabandohen nga trafikantët. Duhet një lulëzim kafkian i inatit për të tërhequr ndihmën e njerëzve të dëshpëruar me arsyetimin se ata kanë kryer krimin e të cilit janë viktima.
Kjo është një nga absurditetet e shumta të majta në një politike të shfrytëzuar mbi një pamfletë fushate. Premtimi për të ndaluar barkat është dukshëm më i lehtë sesa nadlimi i barkave. Nuk ka asnjë evidencë të ndonjë efekti parandalues nga përpjekjet e mëparshme për t’u marrë me të gjithë njerëzit, pretendimet e të cilëve për strehim do të anulohen automatikisht dhe në mënyrë të pakthyeshme (në kundërshtim me angazhimet e Mbretërisë së Bashkuar sipas konventave ndërkombëtare për të drejtat e refugjatëve). Ata do të përfundojnë në harresë ligjore, në pritje të largimit në Ruandë ose në ndonjë vend ende të paidentifikuar. Pa deportime masive, projektligji dënon azilkërkuesit me internim ose skamje. Çmimi do të rritet; barkat do të vazhdojnë të vijnë.
Mirëpo, për deputetët konzervatorë ky është një problem për tjetër kënd, ose për të ardshmit e tyre, në anët tjetër të zgjedhjes. Vetëm disa nga konzervatorët, të mëdhenjtë, të cilët janë përtej amicies ministrore dhe disidentët me plan për të braktisur parlamentin, vërejnë se kjo është një mënyrë e keqe për të bërë ligjin. E keqe në kuptimin moral që mendon se demokracitë duhet të jenë mizore pa qëllim, dhe keq në kuptimin kushtetues që parlamenti ish dashur të bëjë më shumë sesa t’i gërmojë slloganet në librin e statutit, por ashtu mund të thotë se opozita dëshiron t’i fshijë ato.
Kjo nuk është diçka e re. Qeveritë shpesh kanë kaluar ligje të konceptuara dobët me pasoja të paparashikuara, sepse atyre u mungonte koha ose imagjinata për të punuar më të mira. Dhoma e Përfaqësuesve është një teatër ku suksesi matet në performancë, e jo duke u grindur për skenarin. Votat parlamentare janë thirrur më parë për të detyruar opozitën (apo ndonjëherë edhe qeverinë) të kalojnë një vijë që i vendos ata në anën e gabuar të opinionit publik.
Por, projektligji i migrimit ilegal paraqet një fazë të re të degradimit kushtetues. I ka shumicën e elementeve jofunksionale të procesit të Ëestminster dhe i aplikon ato si instrument të qëllimshëm të politikës qeveritare.
Një numër i faktorëve që janë bashkuar për ta mundësuar këtë, por Brexit është katalizatori. Vjetët e konfliktit legjislativ mbi zbatimin e rezultatit të referendumit ngjalli frikë nga shqyrtimi parlamentar në euroskeptikët e linjës së ashpër. Ky fraksion është po aq përçmues ndaj detyrimeve të Britanisë sipas ligjit ndërkombëtar të të drejtave të njeriut, sa ishte rasti i tregtisë pa friksione me BE-në, duke nuhatur nënshtrimin ndaj të huajve në të dyja sferat. Ata e shohin procesin e rregullt ligjor si një kurth dhe Përfaqësuesit, madje edhe me një shumicë konservatore, si një vend ku vullneti i popullit mund të vihet në pritë dhe të poshtërohet nga liberalët jopatriotë.
Në këtë pikëpamje, Boris Johnson kishte të drejtë që u përpoq të ndalojë një ndalim ilegal në parlament në shtatorin e vitit 2019, sepse deputetët nuk do ta miratonin ofertën e tij. Ai kishte gjithashtu të drejtë për të kaluar marrëveshjen e Brexit për të cilën nuk kishte qëllim ta nderonte, për shkak se termet e traktit nuk ishin të parëndësishme në krahasim me principin e emancipimit nga Brukseli.
Brexit kërkonte ndarje nga mendja konzervatore midis ambicies ideologjike dhe qeverisë praktike. Për t’i dhënë prioritet këtë të fundit ishte ofendim kundër të mëparshmes. Të dy sferat lëvizin më aq larg aqsa më e qartë që bëhet se asnjë nga benefitet e pretenduara nuk janë reale me largimin nga BE.
Zgjedhja e Liz Truss si udhëheqëse e konzervatorëve në verën e kaluar shprehu vendimin e partisë për të mos shpërthyer fluskat e fantazive të tyre. Rishi Sunak u thirr në punë, në respekt të gravitetit, sepse fluska shpërtheu.
Por vjetët e largimit të qëllimshëm nga serioziteti kanë pasur një efekt të qëndrueshëm. Në politikën britanike ka një zhgënjim; një kthim refleks nga pyetjet e vështira. Debati publik përpiqet t'i shpëtojë tërheqjes gravitacionale të luftërave kulturore të udhëhequra nga Twitter, një hapësirë e sigurtë për njerëzit që u duken të mërzitshme politikat teknike, por që u pëlqen të debatojnë për politikën në terma madhështore dhe moralizuese.
Me këtë mekanizëm e ardhmja e politikës së azilit të Britanisë përfundoi në varësi të një debati rreth cicërimave të Gary Lineker. Përshtatshmëria e udhëzimeve të mediave sociale të BBC-së ka pasur më shumë shqyrtim sesa një projektligj që i jep sekretarit të brendshëm kompetenca të zgjeruara për të ndaluar fëmijët.
Të hënën mbrëma, parlamenti shqyrtoi pyetjen nëse Britania ishte ende një vend që njihte universalitetin e të drejtave që u kodifikuan pas Luftës së Dytë Botërore. Shumica e deputetëve konservatorë vendosën se nuk ishte kështu, megjithëse pak nga ata që e mbështetën projektligjin patën guximin ta vendosnin në këto kushte. Ata thonë se po ndalojnë barkat. Disa prej tyre ndoshta e besojnë edhe atë. Ata mendojnë se të thuash se duhet bërë është njësoj si ta bësh atë. Kur del se nuk mund të bëhet, jo sipas mënyrës së tyre, dhe pasoja është kaos dhe mjerim, ata do të fajësojnë njerëzit që i paralajmëruan se do të ishte kështu. Ky ka qenë cikli i politikës britanike që nga viti 2016.
Kishte një moment, kur Sunak u bë kryeministër, dhe se një rrugë ndryshe ishte e dukshme. Ai stiloi veten si njeriun që do të rikthejë përgjegjësinë dhe kthjelltësinë në qeveri, e cila ishte e ulët pas debaklit të Truss-it.
Ai ringjalli diplomacinë e pjekur në marrëdhënie me BE dhe u përmbush me një marrëveshje për Irlandën Veriore. Por, ai po ashtu ricaktoi Braverman në krye të zyrës dhe i lidhi perspektivat e tij elektorale me një politikë migracioni të ndërtuar për të dështuar me një egërsi të madhe. Ai e ka bërë "stop the boats" (ndaloni barkat) një provë të besueshmërisë së tij, në atë moment ai vendosi se nuk ishte serioz për të qenë serioz.
(Rafael Behr është kolumnist në Guardian. Ky opinion është botuar në Guardian dhe përkthyer nga Klankosova.tv)
●●●
SSHKRIMI NGA
S.K.
Editorial nga Klan Kosova — ndjek kolumne dhe zhvillimet e tjera kryesore të vendit.