Mësoni misterin e lindjes së yjeve (VIDEO)

Jeta ndodh me një rrahje qerpikësh krahasuar me “mallkimin” e jetesës së një ylli. Një grup shkenctarësh kanë zbuluar një simulim real, me ngjyra dhe mahnitës për të përshkruar se si duket fillimi i jetës së një ylli. Quhet STARFORGE, ose Formimi i Yjeve në Mjedise të Gazta, dhe modelon një re të tërë gazi që shërben si një çerdhe yjore, ndryshe ky është vendi ku lindin yjet, shkruan CNN, transmeton Klankosova.tv Nga kjo re gazi që vërtitet, yjet formohen dhe evoluojnë, duke treguar dinamikën e këtij procesi. Modeli gjithashtu llogarit për aktivitete të tjera, si rrezatimi, era dhe supernova, ose shpërthimet e yjeve aty pranë, dhe mënyrën se si ato ndikojnë në formimin e një ylli. Derisa e gjithë kjo shërben si eksplorim i bukur yjor për shikuesit, shkencëtarët duan të përdorin modelin për të kuptuar më mirë ndërlikimet gjatë formimit të yjeve. STARFORGE tashmë po i ndihmon shkencëtarët të kuptojnë se si avionët e gazit me shpejtësi të lartë që ndodhin me formimin e yjeve në të vërtetë e ndihmojnë shkencën në përcaktimin e masës së yjeve. Kur simulimi u krye pa llogaritjen e këtyre avionëve, yjet u rritën në madhësi shumë të madhe, duke rezultuar në yje rreth 10 herë më të mëdhenj se dielli. Njohja e masës së një ylli mund të ndihmojë shkencëtarët të përcaktojnë edhe faktorë të tjerë, si shkëlqimin e tij dhe kohën kur mund të vdesë një yll. Për shumë shkencëtarë të ndryshëm në botë STARFORGE është një hap gjigant në teknologji. Yjet mund të shfaqin vetëm një shkëlqim ndriçues gjatë natës, por ata kanë rol jetik për universin. Në sistemin tonë diellor, jeta nuk do të ishte e mundur pa ngrohtësinë dhe dritën e diellit. Ato çojnë në formimin e planetëve, të cilët i presin në sisteme. Dhe kur yjet vdesin, ato lëshojnë elemente thelbësore, përfshirë metalet e rënda, në univers. Megjithatë fillimet e tyre mbeten diçka misterioze,lindja e yjeve. Lindja e yjeve mund të zgjasë dhjetëra miliona vjet, kështu që kur astronomët përdorin teleskopët për të studiuar qiellin e natës, ata kapin vetëm pasqyrën më të shkurtër të këtij procesi. Yjet janë gjithashtu të vështirë për t'u parë ndërsa formohen, transmeton Klankosova.tv. Për të krijuar STARFORGE, studiuesit kombinuan një numër elementësh të njohur, si dinamika e gazit, graviteti, ngrohja dhe ftohja, fushat magnetike dhe yjësitë. Rezultati përfundimtar është STARFORGE, i cili fillon me një re gazi dhjetëra deri në miliona herë masën e diellit derisa zhytet në galaktikë. Me kalimin e kohës, kjo re e gazit evoluon. Strukturat formohen, pastaj prishen dhe nga ky shkatërrim krijohen yjet. https://edition.cnn.com/2021/05/19/world/star-birth-simulation-starforge-scn/index.html